ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ : ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਕਿਸਾਨੀ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਕਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਕਣਕ-ਝੋਨੇ ਦੇ ਫ਼ਸਲੀ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਖੜੋਤ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਅਬਲਖੈਰ ਦਾ ਮਿਹਨਤੀ ਕਿਸਾਨ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਛੋਟੀ ਕਿਸਾਨੀ ਲਈ ਇੱਕ ਚਾਨਣ ਮੁਨਾਰਾ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰਿਆ ਹੈ।
ਸਿਰਫ਼ 2 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਲੱਖਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ
ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਕੋਲ ਪਿਤਾ ਪੁਰਖੀ ਸਿਰਫ਼ 2 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਹੈ। ਪਰ ਆਪਣੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ (KVK), ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਹਾਇਕ ਧੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਬਦਲ ਲਈ ਹੈ।
ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗ: ਆਮਦਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ
ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡੇਅਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ 32 ਪਸ਼ੂ ਹਨ:
- ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ: ਰੋਜ਼ਾਨਾ 1.5 ਤੋਂ 2 ਕੁਇੰਟਲ ਦੁੱਧ।
- ਸਿੱਧੀ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ: ਦੁੱਧ ਕਿਸੇ ਡੇਅਰੀ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਹ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 50-55 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਸਿੱਧਾ ਵੇਚਦੇ ਹਨ।
- ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ: ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਪੱਖੇ, ਕੂਲਰ, ਫੁਹਾਰੇ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਵਾਲੀ ਮਸ਼ੀਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖ਼ਰਚਾ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਾਈਲੇਜ ਪਿੱਟ (ਹਰੇ ਚਾਰੇ ਦਾ ਅਚਾਰ) ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਗੋਬਰ ਗੈਸ ਪਲਾਂਟ: ਬੱਚਤ ਵੀ ਤੇ ਸਿਹਤ ਵੀ
ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਗੋਬਰ ਗੈਸ ਪਲਾਂਟ ਲਗਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਘਰੇਲੂ ਗੈਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖੇਤਾਂ ਲਈ ਵਧੀਆ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਸਲਰੀ (ਖਾਦ) ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਮੁਰਗੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀ ਪਾਲਣ
ਵਧੇਰੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 300 ਦੇਸੀ ਮੁਰਗੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਦੇਸੀ ਆਂਡੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ 15 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਆਂਡਾ ਤੱਕ ਵਿਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਬੀਟਲ ਨਸਲ ਦੀਆਂ 10-15 ਬੱਕਰੀਆਂ ਵੀ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਘੱਟ ਖ਼ਰਚੇ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੌਦਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਮਿਲੀ ਵੱਡੀ ਮਾਨਤਾ
ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇਸ ਮਿਹਨਤ ਸਦਕਾ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (PAU) ਵੱਲੋਂ ਸਤੰਬਰ 2023 ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ‘ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਕਿਸਾਨ’ ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕਿਸਾਨ ਸਹਾਇਕ ਧੰਦਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਮੁਰਗੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀ ਪਾਲਣ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਪਣਾਉਣ, ਤਾਂ ਘੱਟ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।